{"id":10773,"date":"2025-10-28T10:55:50","date_gmt":"2025-10-28T10:55:50","guid":{"rendered":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/?p=10773"},"modified":"2025-10-31T12:46:27","modified_gmt":"2025-10-31T12:46:27","slug":"kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/","title":{"rendered":"Kuchnia nepalska \u2013 czego warto spr\u00f3bowa\u0107?","gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"text"}]},"content":{"rendered":"

Co zjecie w Nepalu? Przede wszystkim prosto i lokalnie. Kuchnia nepalska opiera si\u0119 na produktach dost\u0119pnych w danym regionie \u2013 ry\u017cu, soczewicy, warzywach i przyprawach. To kuchnia codzienna, praktyczna i ma\u0142o przetworzona. Dominuj\u0105cym daniem jest dal bhat \u2013 ry\u017c z zup\u0105 z soczewicy, warzywami i sosem achaar. W wi\u0119kszo\u015bci dom\u00f3w to podstawowy posi\u0142ek, spo\u017cywany dwa razy dziennie. Popularne s\u0105 te\u017c momo \u2013 piero\u017cki z mi\u0119sem lub warzywami, przygotowywane na parze lub sma\u017cone. W miastach coraz cz\u0119\u015bciej pojawiaj\u0105 si\u0119 potrawy inspirowane kuchni\u0105 indyjsk\u0105 i chi\u0144sk\u0105, ale w wersji dostosowanej do lokalnych sk\u0142adnik\u00f3w i bud\u017cetu. W g\u00f3rach cz\u0119\u015bciej spotkacie dania z m\u0105ki j\u0119czmiennej, ziemniak\u00f3w i suszonego mi\u0119sa, na po\u0142udniu \u2013 potrawy bardziej przyprawione i warzywne. Nepalskie jedzenie nie jest ostre ani efektowne, ale sp\u00f3jne i praktyczne. Ma dostarczy\u0107 energii i by\u0107 \u0142atwe w przygotowaniu. W\u0142a\u015bnie ta prostota i przywi\u0105zanie do codziennej funkcjonalno\u015bci sprawiaj\u0105, \u017ce kuchnia Nepalu pozostaje wierna swoim korzeniom mimo rosn\u0105cej popularno\u015bci turystycznej.<\/strong><\/p>\n

Historia kuchni nepalskiej<\/strong><\/h2>\n

Historia kuchni nepalskiej zaczyna si\u0119 wraz z histori\u0105 samego kraju \u2014 krainy po\u0142o\u017conej mi\u0119dzy dwoma kulinarnymi pot\u0119gami: Indiami i Chinami. Z tej w\u0142a\u015bnie pozycji wynika niezwyk\u0142e po\u0142\u0105czenie wp\u0142yw\u00f3w, kt\u00f3re odnajdziecie w ka\u017cdym posi\u0142ku. Z po\u0142udnia przysz\u0142y przyprawy, ry\u017c i spos\u00f3b podawania potraw na li\u015bciach bananowca, a ze wschodu \u2013 technika gotowania na parze oraz piero\u017cki momos, kt\u00f3re dzi\u015b s\u0105 symbolem nepalskiego jedzenia ulicznego. Jednak w odr\u00f3\u017cnieniu od Indii, gdzie dominuj\u0105 potrawy bogato doprawione i pikantne, w Nepalu stawia si\u0119 raczej na harmoni\u0119 smak\u00f3w i umiar. To kuchnia, kt\u00f3ra ma odzwierciedla\u0107 spok\u00f3j g\u00f3rskiego krajobrazu i r\u00f3wnowag\u0119 ducha.<\/p>\n

Gdy cofniecie si\u0119 w czasie, do okresu staro\u017cytnych kr\u00f3lestw Doliny Kathmandu<\/a>, odkryjecie, \u017ce pierwsze przepisy kulinarne zwi\u0105zane by\u0142y z rytua\u0142ami religijnymi. Jedzenie zawsze mia\u0142o wymiar duchowy \u2013 posi\u0142ek by\u0142 darem dla bog\u00f3w, zanim sta\u0142 si\u0119 po\u017cywieniem dla ludzi. Wci\u0105\u017c w wielu domach, zanim usi\u0105dzie si\u0119 do sto\u0142u, sk\u0142ada si\u0119 kilka ziaren ry\u017cu lub odrobin\u0119 dalu (zupy z soczewicy) jako ofiar\u0119 dla bogini Annapurny \u2013 tej, kt\u00f3ra symbolizuje obfito\u015b\u0107 i dostatek. Wed\u0142ug starej legendy, to w\u0142a\u015bnie Annapurna nauczy\u0142a ludzi gotowa\u0107 ry\u017c w taki spos\u00f3b, by nigdy si\u0119 nie przypala\u0142 i by ka\u017cdy ziarno zachowa\u0142o swoje ciep\u0142o \u2013 znak boskiej opieki nad ka\u017cdym domem.<\/p>\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

Podstaw\u0105 kuchni nepalskiej od wiek\u00f3w pozostaje dal bhat \u2013 po\u0142\u0105czenie soczewicy i gotowanego ry\u017cu. Wydaje si\u0119 prosty, ale jego znaczenie jest ogromne. Powiedzenie \u201eDal bhat power, 24 hour\u201d sta\u0142o si\u0119 lokalnym \u017cartem, ale kryje w sobie prawd\u0119 \u2013 ten posi\u0142ek to \u017ar\u00f3d\u0142o energii dla ca\u0142ego kraju. W dawnych czasach by\u0142 to te\u017c symbol jedno\u015bci \u2013 niezale\u017cnie od kasty, statusu czy regionu, wszyscy jedli dal bhat. Gdy b\u0119dziecie w\u0119drowa\u0107 przez g\u00f3ry, ka\u017cda rodzina, kt\u00f3ra b\u0119dzie Was go\u015bci\u0107, poda Wam w\u0142a\u015bnie t\u0119 potraw\u0119, czasem z dodatkiem warzyw, czasem mi\u0119sa, a czasem jedynie z odrobin\u0105 solonego mas\u0142a.<\/p>\n

Nie mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 o historii kuchni nepalskiej bez wspomnienia o herbacie. Cho\u0107 nie pochodzi ona z Nepalu, to dzi\u015b jest nieod\u0142\u0105czn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 waszej codzienno\u015bci. Kiedy Brytyjczycy zacz\u0119li zak\u0142ada\u0107 plantacje herbaty w Darjeelingu, wielu nepalskich robotnik\u00f3w przenios\u0142o wiedz\u0119 o jej uprawie i parzeniu do w\u0142asnych dolin. Z czasem powsta\u0142a s\u0142ynna herbata z Ilamu, kt\u00f3ra sta\u0142a si\u0119 dum\u0105 wschodniego Nepalu. W g\u00f3rach b\u0119dziecie pi\u0107 jednak nieco inn\u0105 odmian\u0119 \u2013 su cha, czyli herbat\u0119 z dodatkiem mas\u0142a jaka i soli. To nap\u00f3j, kt\u00f3ry jednych zachwyca, a innych szokuje, lecz dla g\u00f3rali by\u0142 niegdy\u015b jedynym sposobem na przetrwanie mro\u017anych dni. M\u00f3wi si\u0119, \u017ce pierwsze su cha powsta\u0142o z b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwa mnicha, kt\u00f3ry po tygodniu medytacji w jaskini wymiesza\u0142 herbat\u0119 z mas\u0142em, by odzyska\u0107 si\u0142y \u2013 i od tej pory nap\u00f3j ten uwa\u017cany jest za \u015bwi\u0119ty dar dla podr\u00f3\u017cuj\u0105cych po Nepalu<\/a>.<\/p>\n

W miar\u0119 jak Nepal otwiera\u0142 si\u0119 na \u015bwiat, zaczyna\u0142 czerpa\u0107 z kuchni s\u0105siad\u00f3w coraz \u015bmielej. W miastach, takich jak Kathmandu czy Pokhara, popularno\u015b\u0107 zyska\u0142y momos \u2013 wspomniane wcze\u015bniej piero\u017cki gotowane na parze, nadziewane mi\u0119sem, warzywami, a czasem serem lub ziemniakami. Ich historia si\u0119ga jednak du\u017co dalej \u2013 do Tybetu, gdzie mia\u0142y znaczenie rytualne i symboliczne. Wed\u0142ug jednej z legend, piero\u017cki pojawi\u0142y si\u0119 w Nepalu wraz z kupcami z Lhasy, kt\u00f3rzy przynie\u015bli je w darze kr\u00f3lowi Kathmandu. Kr\u00f3l, zachwycony delikatno\u015bci\u0105 smaku, mia\u0142 powiedzie\u0107: \u201eTen, kto potrafi stworzy\u0107 tak mi\u0119kkie ciasto, posi\u0105dzie \u0142agodno\u015b\u0107 serca\u201d. Od tego czasu momos sta\u0142y si\u0119 nieod\u0142\u0105cznym elementem kuchni nepalskiej i dowodem, \u017ce prostota potrafi by\u0107 najszlachetniejsz\u0105 form\u0105 sztuki kulinarnej.<\/p>\n

Kiedy przyjrzycie si\u0119 bli\u017cej, zauwa\u017cycie, \u017ce kuchnia nepalska jest r\u00f3wnie\u017c kuchni\u0105 sezonow\u0105 i regionaln\u0105. Na po\u0142udniu kraju, w nizinnej Terai, zjecie wi\u0119cej warzyw, ryb i przypraw, podczas gdy w g\u00f3rskich regionach dominuj\u0105 ziemniaki, j\u0119czmie\u0144 i produkty mleczne od jak\u00f3w. Wysoko w Himalajach popularna jest tsampa \u2013 pra\u017cona m\u0105ka j\u0119czmienna, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna spo\u017cywa\u0107 nawet bez gotowania, wymieszan\u0105 z gor\u0105c\u0105 herbat\u0105 lub mlekiem. To potrawa podr\u00f3\u017cnik\u00f3w, himalaist\u00f3w i pasterzy \u2013 lekka, po\u017cywna i symboliczna, bo zwi\u0105zana z wolno\u015bci\u0105 i w\u0119dr\u00f3wk\u0105.<\/p>\n

Warto wspomnie\u0107 tak\u017ce o achaarach \u2013 ostrych sosach i piklach, kt\u00f3re towarzysz\u0105 niemal ka\u017cdemu posi\u0142kowi. Ka\u017cda rodzina ma w\u0142asny przepis, cz\u0119sto przekazywany z pokolenia na pokolenie. M\u00f3wi si\u0119, \u017ce po smaku achaara mo\u017cna pozna\u0107 charakter gospodyni. Je\u015bli jest ostry \u2013 to znak, \u017ce kobieta ma silny temperament; je\u015bli \u0142agodny \u2013 \u017ce w domu panuje spok\u00f3j i r\u00f3wnowaga. Takie wierzenia do dzi\u015b obecne s\u0105 w wielu regionach, zw\u0142aszcza na wsi, gdzie kuchnia wci\u0105\u017c jest sercem domu, miejscem spotka\u0144 i opowie\u015bci.<\/p>\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n

Nieod\u0142\u0105cznym elementem historii kuchni nepalskiej jest tak\u017ce wp\u0142yw religii. Buddyzm i hinduizm przez wieki kszta\u0142towa\u0142y nie tylko obyczaje, ale i sam spos\u00f3b postrzegania jedzenia. Wielu Nepalczyk\u00f3w przestrzega zasad czysto\u015bci w kuchni \u2013 jedzenie przygotowuje si\u0119 z modlitw\u0105, w ciszy, z poszanowaniem sk\u0142adnik\u00f3w. W niekt\u00f3rych klasztorach do dzi\u015b mnisi gotuj\u0105 wy\u0142\u0105cznie wega\u0144skie potrawy, wierz\u0105c, \u017ce spo\u017cywanie mi\u0119sa zaburza duchow\u0105 harmoni\u0119. Z kolei w\u015br\u00f3d lud\u00f3w g\u00f3rskich mi\u0119so, zw\u0142aszcza z jaka, uznawane jest za symbol si\u0142y i wytrzyma\u0142o\u015bci \u2013 bez niego trudno by\u0142oby przetrwa\u0107 surowe zimy.<\/p>\n

Jednym z ciekawszych aspekt\u00f3w historii kulinarnej Nepalu jest spos\u00f3b, w jaki jedzenie sta\u0142o si\u0119 narz\u0119dziem komunikacji mi\u0119dzy lud\u017ami. W przesz\u0142o\u015bci, gdy nie by\u0142o wsp\u00f3lnego j\u0119zyka z przybyszami z odleg\u0142ych dolin, cz\u0119stowanie posi\u0142kiem by\u0142o form\u0105 porozumienia. Kiedy kto\u015b cz\u0119stowa\u0142 ry\u017cem i soczewic\u0105, znaczy\u0142o to: \u201eJeste\u015bcie tu mile widziani.\u201d Do dzi\u015b w wielu wioskach uwa\u017ca si\u0119, \u017ce odm\u00f3wienie jedzenia to afront \u2013 a przyj\u0119cie posi\u0142ku jest r\u00f3wnowa\u017cne z aktem zaufania.<\/p>\n

Z biegiem lat, w miar\u0119 urbanizacji i rozwoju turystyki, kuchnia nepalska zacz\u0119\u0142a si\u0119 zmienia\u0107. W Kathmandu powsta\u0142y restauracje serwuj\u0105ce fuzj\u0119 smak\u00f3w \u2013 tradycyjne potrawy z nut\u0105 nowoczesno\u015bci. Jednak nawet dzi\u015b, gdy idziecie przez gwarne ulice Thamelu, zapach gotuj\u0105cego si\u0119 dal bhatu, \u015bwie\u017cych momos\u00f3w i przypraw takich jak kolendra, kardamon i imbir przypomni Wam, \u017ce prawdziwa esencja kuchni nepalskiej wci\u0105\u017c tkwi w prostocie i szacunku do natury. To kuchnia, kt\u00f3ra nie potrzebuje luksusu \u2013 wystarczy ogie\u0144, garnek i kilka sk\u0142adnik\u00f3w, by powsta\u0142 posi\u0142ek.<\/p>\n

Na koniec warto wspomnie\u0107 o jednym z pi\u0119kniejszych mit\u00f3w, kt\u00f3re kr\u0105\u017c\u0105 w\u015br\u00f3d mieszka\u0144c\u00f3w Himalaj\u00f3w. M\u00f3wi on, \u017ce kiedy bogowie tworzyli \u015bwiat, rozlali odrobin\u0119 g\u00f3rskiej rosy na ziemi\u0119 Nepalu. Z tej rosy mia\u0142y wyrosn\u0105\u0107 pierwsze ziarna ry\u017cu \u2013 dar niebios, kt\u00f3ry mia\u0142 zapewni\u0107 ludziom \u017cycie i pok\u00f3j. Od tamtej pory, gdy gotuje si\u0119 ry\u017c, s\u0142ycha\u0107, jak w garnku delikatnie \u201e\u015bpiewa\u201d \u2013 to, jak m\u00f3wi\u0105 starsi, pie\u015b\u0144 wdzi\u0119czno\u015bci bog\u00f3w za ka\u017cdy dzie\u0144.<\/p>\n

Co warto zje\u015b\u0107 b\u0119d\u0105c w Nepalu?<\/strong><\/h2>\n

Nepal nie jest wielkim krajem, ale jego kuchnia zmienia si\u0119 z ka\u017cdym kilometrem. To, co zjecie w Dolinie Kathmandu, r\u00f3\u017cni si\u0119 od tego, co znajdziecie w g\u00f3rskich wioskach Mustangu czy w nizinach Terai. I w\u0142a\u015bnie ta r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 czyni nepalskie jedzenie tak fascynuj\u0105cym. Dzie\u0144 sp\u0119dzony w Nepalu to nie tylko w\u0119dr\u00f3wka po \u015bwi\u0105tyniach i g\u00f3rach \u2013 to tak\u017ce podr\u00f3\u017c przez smaki, kt\u00f3re przenikaj\u0105 kultur\u0119, religi\u0119 i codzienno\u015b\u0107.<\/p>\n

Zanim s\u0142o\u0144ce na dobre wzejdzie nad Himalajami, w powietrzu unosi si\u0119 zapach herbaty \u2013 chiya, jak nazywaj\u0105 j\u0105 miejscowi. To aromatyczny nap\u00f3j na bazie czarnej herbaty, mleka i przypraw takich jak kardamon, imbir i go\u017adziki. Gdy tylko usi\u0105dziecie przy niskim stoliku w jednej z herbaciarni Kathmandu, dostaniecie gliniany kubeczek pe\u0142en tego rozgrzewaj\u0105cego napoju. Chiya w Nepalu to co\u015b wi\u0119cej ni\u017c herbata \u2013 to poranny rytua\u0142, pow\u00f3d do rozmowy i symbol go\u015bcinno\u015bci.<\/p>\n

Na \u015bniadanie, szczeg\u00f3lnie w miastach, spr\u00f3bujcie sel roti \u2013 s\u0142odkiego pier\u015bcienia z ry\u017cowego ciasta, sma\u017conego na z\u0142oto. Wygl\u0105da jak donut, ale ma delikatny, chrupi\u0105cy smak i lekko kleist\u0105 konsystencj\u0119. W wielu domach przygotowuje si\u0119 go podczas \u015bwi\u0105t, ale znajdziecie go tak\u017ce na ulicznych straganach. Cz\u0119sto podaje si\u0119 go z alu tarkari, pikantnym curry z ziemniak\u00f3w. W regionach g\u00f3rskich mo\u017cecie natomiast trafi\u0107 na tsampa \u2013 pra\u017con\u0105 m\u0105k\u0119 j\u0119czmienn\u0105, kt\u00f3r\u0105 miesza si\u0119 z gor\u0105c\u0105 herbat\u0105 z mas\u0142em jaka, tworz\u0105c syc\u0105cy posi\u0142ek idealny przed ca\u0142odzienn\u0105 w\u0119dr\u00f3wk\u0105.<\/p>\n

Je\u015bli znajdziecie si\u0119 na wschodzie kraju, w regionie Ilam, koniecznie spr\u00f3bujcie lokalnej herbaty. Herbata z Ilamu uznawana jest za jedn\u0105 z najlepszych w Azji Po\u0142udniowej \u2013 delikatna, o nutach kwiatowych i lekko orzechowym posmaku. Plantacje herbaty rozci\u0105gaj\u0105 si\u0119 tu po zboczach g\u00f3r niczym zielone morze, a wielu podr\u00f3\u017cnik\u00f3w twierdzi, \u017ce dopiero tam naprawd\u0119 rozumiej\u0105, jak wa\u017cna w nepalskim \u017cyciu jest fili\u017canka herbaty.<\/p>\n

Kiedy po\u0142udniowe s\u0142o\u0144ce zaczyna przypieka\u0107 doliny, nadchodzi pora na danie, kt\u00f3re dla Nepalczyk\u00f3w jest tym, czym dla W\u0142och\u00f3w makaron, a dla Polak\u00f3w pierogi \u2013 dal bhat. To zestaw gotowanego ry\u017cu (bhat) i zupy z soczewicy (dal), cz\u0119sto serwowany z warzywami, piklami i czasem mi\u0119sem. Brzmi prosto, ale to prawdziwa esencja nepalskiej kuchni. W Dolinie Kathmandu dal bhat cz\u0119sto uzupe\u0142nia si\u0119 saag (gotowanym szpinakiem) i achar \u2013 ostrymi piklami z mango, pomidor\u00f3w lub chili. W ka\u017cdym regionie smakuje on nieco inaczej: w Terai b\u0119dzie ostrzejszy, w g\u00f3rskich wioskach bardziej kwa\u015bny i fermentowany. Je\u015bli wolicie co\u015b bardziej egzotycznego, poszukajcie thakali khany \u2013 zestawu inspirowanego kuchni\u0105 grupy etnicznej Thakali z doliny Thak Khola. Wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 eleganckim podaniem: ry\u017c, soczewica, warzywa, marynowane przyprawy i mi\u0119so (najcz\u0119\u015bciej kurczak lub koza) serwowane s\u0105 na metalowej tacy z osobnymi przegr\u00f3dkami. W restauracjach thakali znajdziecie te\u017c gundruk \u2013 sfermentowane li\u015bcie warzyw, suszone na s\u0142o\u0144cu i gotowane z przyprawami. To jeden z najstarszych sposob\u00f3w przechowywania jedzenia w Nepalu, a jego kwa\u015bny smak idealnie r\u00f3wnowa\u017cy \u0142agodno\u015b\u0107 ry\u017cu.<\/p>\n

W po\u0142udniowym regionie Terai, granicz\u0105cym z Indiami, dal bhat mo\u017ce wygl\u0105da\u0107 zupe\u0142nie inaczej \u2013 tu kuchnia ma wyra\u017any wp\u0142yw indyjskich przypraw. Zjecie tam puri \u2013 puszyste, sma\u017cone placki, kt\u00f3re podaje si\u0119 z pikantnymi warzywami, a tak\u017ce samosy, wype\u0142nione ziemniakami i groszkiem.<\/p>\n

Po po\u0142udniu, gdy tempo dnia zwalnia, przychodzi czas na co\u015b lekkiego, ale pe\u0142nego smaku. W miastach, szczeg\u00f3lnie w Kathmandu, mo\u017cecie spr\u00f3bowa\u0107 momos \u2013 piero\u017ck\u00f3w gotowanych na parze, kt\u00f3re sta\u0142y si\u0119 kulinarnym symbolem Nepalu. Nadzienia s\u0105 r\u00f3\u017cne: warzywne, mi\u0119sne, serowe, a nawet s\u0142odkie. Podaje si\u0119 je z ostrym sosem z pomidor\u00f3w i chili, zwanym achar momo ko. Legenda g\u0142osi, \u017ce momosy trafi\u0142y do Nepalu z Tybetu, a ich nazwa pochodzi od s\u0142owa oznaczaj\u0105cego \u201eugotowany k\u0119s szcz\u0119\u015bcia\u201d. Podobno pierwszy kr\u00f3l Katmandu, kt\u00f3ry spr\u00f3bowa\u0142 momos\u00f3w, uzna\u0142, \u017ce s\u0105 tak delikatne, i\u017c mo\u017cna je je\u015b\u0107 bez u\u017cycia z\u0119b\u00f3w \u2013 i nakaza\u0142, by serwowano je podczas kr\u00f3lewskich uczt. Dzi\u015b znajdziecie je niemal na ka\u017cdym rogu, a ka\u017cda rodzina ma w\u0142asny spos\u00f3b na ciasto i przyprawy. Warto te\u017c spr\u00f3bowa\u0107 chatpate \u2013 przek\u0105ski z chrupi\u0105cych ry\u017cowych kulek, ziemniak\u00f3w, cebuli, pomidor\u00f3w i przypraw, cz\u0119sto z dodatkiem soku z limonki. To klasyczny street food Kathmandu, sprzedawany w ma\u0142ych torebkach z gazety. M\u0142odzi Nepalczycy uwielbiaj\u0105 chatpate, bo to jedzenie szybkie, tanie i \u2013 jak m\u00f3wi\u0105 \u2013 \u201epe\u0142ne emocji\u201d.<\/p>\n

Kiedy zapada zmrok, a powietrze staje si\u0119 ch\u0142odne, nadchodzi czas na kolacj\u0119 \u2013 spokojniejsz\u0105, bardziej rodzinn\u0105 i pe\u0142n\u0105 ciep\u0142a. W g\u00f3rskich regionach, takich jak Mustang czy Solukhumbu, kr\u00f3luj\u0105 potrawy syc\u0105ce i rozgrzewaj\u0105ce. Cz\u0119sto zjecie tu thukp\u0119 \u2013 g\u0119st\u0105 zup\u0119 z makaronem, warzywami i mi\u0119sem. To potrawa tybeta\u0144skiego pochodzenia, idealna po dniu w\u0119dr\u00f3wki. Zdarza si\u0119, \u017ce gotuje si\u0119 j\u0105 na bulionie z jaka, a jej aromat unosi si\u0119 w powietrzu jeszcze d\u0142ugo po ostatniej \u0142y\u017cce.<\/p>\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

W wysokich partiach Himalaj\u00f3w warto spr\u00f3bowa\u0107 tak\u017ce yak cheese \u2013 sera z mleka jaka. Ma intensywny smak, nieco przypominaj\u0105cy parmezan, i stanowi doskona\u0142\u0105 przek\u0105sk\u0119 do herbaty lub wina ry\u017cowego chang, kt\u00f3re Nepalczycy pij\u0105 podczas \u015bwi\u0105t i spotka\u0144 rodzinnych. Ciekawostk\u0105 jest, \u017ce w niekt\u00f3rych wioskach wierzy si\u0119, i\u017c chang przynosi szcz\u0119\u015bcie \u2013 dlatego przed pierwszym \u0142ykiem wylewa si\u0119 kilka kropel na ziemi\u0119 jako ofiar\u0119 duchom g\u00f3r.<\/p>\n

W miastach kolacja mo\u017ce by\u0107 bardziej r\u00f3\u017cnorodna. W Pokharze spr\u00f3bujcie masu bhat \u2013 ry\u017cu z mi\u0119snym curry, cz\u0119sto z dodatkiem koziego mi\u0119sa, lub sekua \u2013 grillowanych kawa\u0142k\u00f3w mi\u0119sa marynowanych w przyprawach. W Dolinie Kathmandu natomiast wieczory nale\u017c\u0105 do newarskiej kuchni, bogatej w fermentowane potrawy, pikle i z\u0142o\u017cone smaki. Warto zam\u00f3wi\u0107 bara (placuszki z czarnej soczewicy) lub choila \u2013 grillowane mi\u0119so z chili i czosnkiem, kt\u00f3re podaje si\u0119 z ry\u017cowym winem aila. Na deser cz\u0119sto pojawia si\u0119 kheer \u2013 s\u0142odki pudding ry\u017cowy z mlekiem, cukrem i kardamonem. Tradycja m\u00f3wi, \u017ce kheer przynosi szcz\u0119\u015bcie, dlatego podaje si\u0119 go podczas narodzin dziecka, wesel czy \u015bwi\u0105t. Czasem posypuje si\u0119 go orzechami i rodzynkami, co symbolizuje dostatek i rado\u015b\u0107 \u017cycia.<\/p>\n

Zanim jednak po\u0142o\u017cycie si\u0119 spa\u0107, mo\u017cecie si\u0119gn\u0105\u0107 po ostatni kubek su cha \u2013 herbaty z mas\u0142em i sol\u0105. To nietypowe po\u0142\u0105czenie, kt\u00f3re jednak doskonale rozgrzewa i koi po d\u0142ugim dniu. Wed\u0142ug lokalnych wierze\u0144 nap\u00f3j ten ma te\u017c w\u0142a\u015bciwo\u015bci oczyszczaj\u0105ce ducha \u2013 symbolicznie \u201ezamyka dzie\u0144\u201d i przygotowuje na sen pod czystym, himalajskim niebem.<\/p>\n

Nepalska kuchnia \u2013 najpopularniejsze dania<\/strong><\/h2>\n

Dal bhat<\/strong><\/h3>\n

Dal bhat to serce i dusza kuchni nepalskiej \u2013 narodowe danie, kt\u00f3re zjecie niemal w ka\u017cdym domu, od himalajskich wiosek po gwarne ulice Kathmandu. Sk\u0142ada si\u0119 z dw\u00f3ch podstawowych element\u00f3w: dal, czyli zupy z soczewicy, oraz bhat, czyli gotowanego na parze bia\u0142ego ry\u017cu. Do tego dochodz\u0105 dodatki: warzywne curry (tarkari), pikantne sosy achar, li\u015bcie szpinaku saag, czasem tak\u017ce mi\u0119so \u2013 najcz\u0119\u015bciej kurczaka lub kozy. Na wsi dal gotuje si\u0119 z czosnkiem, imbirem i kuminem, podczas gdy w miastach cz\u0119sto dodaje si\u0119 pomidory i cebul\u0119, by wzmocni\u0107 smak. Tradycyjnie dal bhat podaje si\u0119 na metalowej tacy thali, gdzie wszystkie sk\u0142adniki s\u0105 u\u0142o\u017cone w ma\u0142ych miseczkach. Je si\u0119 go praw\u0105 r\u0119k\u0105, mieszaj\u0105c ry\u017c z soczewic\u0105 i dodatkami w jedn\u0105, kremow\u0105 mas\u0119. Pasterze i himalai\u015bci cz\u0119sto zabieraj\u0105 je jako g\u0142\u00f3wny posi\u0142ek dnia, a jego sk\u0142adniki doskonale uzupe\u0142niaj\u0105 bia\u0142ko, w\u0119glowodany i witaminy. Wed\u0142ug legendy bogini Annapurna \u2013 patronka \u017cyzno\u015bci i dostatku \u2013 podarowa\u0142a ludziom przepis na dal bhat, by mogli przetrwa\u0107 nawet w najtrudniejszych warunkach g\u00f3rskich. Od tamtej pory ka\u017cdy k\u0119s tej potrawy jest symbolem wdzi\u0119czno\u015bci i go\u015bcinno\u015bci Nepalu.<\/p>\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n

Momo<\/strong><\/h3>\n

Je\u015bli Nepal mia\u0142by swoje kulinarne \u201enarodowe skarby\u201d, to momo bez w\u0105tpienia znalaz\u0142yby si\u0119 na szczycie listy. To delikatne piero\u017cki na parze, wype\u0142nione aromatycznym farszem \u2013 warzywnym, mi\u0119snym (z kurczaka, wo\u0142owiny lub bawola), a niekiedy nawet serowym. Ciasto przygotowuje si\u0119 z m\u0105ki pszennej i wody, a nast\u0119pnie formuje ma\u0142e sakiewki, kt\u00f3re gotuje si\u0119 na parze lub sma\u017cy.<\/p>\n

Momo przyw\u0119drowa\u0142y do Nepalu z Tybetu, ale szybko zyska\u0142y w\u0142asny charakter. W Dolinie Kathmandu podaje si\u0119 je z pikantnym sosem achar momo ko z pomidor\u00f3w, chili i sezamu. W g\u00f3rskich regionach cz\u0119sto serwuje si\u0119 wersj\u0119 jhol momo \u2013 w ostrym, aromatycznym bulionie. Wed\u0142ug legendy momo powsta\u0142y, gdy tybeta\u0144scy kupcy przybyli do Kathmandu i podarowali kr\u00f3lowi potraw\u0119 z cienkiego ciasta, m\u00f3wi\u0105c, \u017ce w ka\u017cdym piero\u017cku zamkni\u0119ta jest odrobina szcz\u0119\u015bcia. Kr\u00f3l zachwyci\u0142 si\u0119 lekko\u015bci\u0105 potrawy i nakaza\u0142, by serwowano j\u0105 podczas kr\u00f3lewskich uczt. Ciekawostk\u0105 jest, \u017ce w Nepalu istniej\u0105 nawet konkursy na najlepsze momo, a w Kathmandu powsta\u0142y specjalne \u201emomo trails\u201d \u2013 trasy kulinarne prowadz\u0105ce przez najpopularniejsze bary serwuj\u0105ce ten przysmak. Ka\u017cdy region ma w\u0142asny przepis \u2013 w Pokharze ciasto jest cie\u0144sze, w Bhaktapurze bardziej elastyczne, a w Dolinie Mustang momo przygotowuje si\u0119 z m\u0105ki j\u0119czmiennej.<\/p>\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n

Thukpa<\/strong><\/h3>\n

Thukpa to g\u0119sta, rozgrzewaj\u0105ca zupa z makaronem, warzywami i mi\u0119sem, kt\u00f3ra pochodzi z Tybetu, ale w Nepalu sta\u0142a si\u0119 jednym z najwa\u017cniejszych da\u0144 g\u00f3rskich. Jej nazwa w j\u0119zyku tybeta\u0144skim oznacza po prostu \u201emakaron w bulionie\u201d. Podstaw\u0105 thukpy jest domowy bulion \u2013 cz\u0119sto z ko\u015bci jaka, kurczaka lub warzyw. Dodaje si\u0119 do niego makaron (z pszenicy lub ry\u017cu), warzywa, cebul\u0119, czosnek, pomidory, a ca\u0142o\u015b\u0107 doprawia imbirem, chili i kolendr\u0105. W g\u00f3rskich karczmach mo\u017cna zam\u00f3wi\u0107 wersj\u0119 buff thukpa \u2013 z mi\u0119sem bawolim, lub veg thukpa \u2013 dla wegetarian. W Himalajach cz\u0119sto gotuje si\u0119 j\u0105 w du\u017cych garnkach, by podzieli\u0107 si\u0119 z ca\u0142\u0105 rodzin\u0105 lub z w\u0119drowcami szukaj\u0105cymi schronienia. M\u00f3wi si\u0119, \u017ce kto odm\u00f3wi thukpy w g\u00f3rach, ten \u015bci\u0105ga na siebie pecha \u2013 dlatego nawet nieznajomi zawsze dostaj\u0105 miseczk\u0119 ciep\u0142ej zupy. W rejonie Dolpo i Mustang thukp\u0119 jada si\u0119 r\u00f3wnie\u017c rano \u2013 jako \u201e\u015bniadanie pasterzy\u201d. W Pokharze<\/a> powsta\u0142a nawet coroczna impreza kulinarna Thukpa Festival<\/em>, podczas kt\u00f3rej mo\u017cna spr\u00f3bowa\u0107 ponad 20 wariant\u00f3w tej zupy \u2013 od klasycznej po kokosow\u0105 czy serow\u0105.<\/p>\n

Sel roti<\/strong><\/h3>\n

Je\u015bli kiedykolwiek byli\u015bcie w nepalskim domu podczas \u015bwi\u0119ta Tihar, na pewno zobaczyli\u015bcie sel roti \u2013 s\u0142odki, z\u0142ocisty pier\u015bcie\u0144 z ciasta ry\u017cowego. Cho\u0107 wygl\u0105da jak donut, jego smak i znaczenie s\u0105 zupe\u0142nie inne. Sel roti przygotowuje si\u0119 z m\u0105ki ry\u017cowej, mleka, cukru, kardamonu i odrobiny mas\u0142a. Ciasto ubija si\u0119 r\u0119cznie, a\u017c stanie si\u0119 g\u0142adkie, po czym wlewa do gor\u0105cego oleju, tworz\u0105c cienkie kr\u0105\u017cki. Sel roti jest symbolem szcz\u0119\u015bcia i b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwa. Podczas Tihar (\u015bwi\u0119ta \u015bwiat\u0142a, odpowiednika hinduskiej Diwali) kobiety sma\u017c\u0105 go w dziesi\u0105tkach sztuk i rozdaj\u0105 rodzinie, s\u0105siadom oraz kap\u0142anom. Wierzono, \u017ce im bardziej okr\u0105g\u0142y i r\u00f3wny sel roti, tym wi\u0119ksze powodzenie czeka rodzin\u0119 w nadchodz\u0105cym roku. W miastach sprzedaje si\u0119 go na ulicznych straganach jako \u015bniadanie \u2013 cz\u0119sto z ziemniaczanym curry alu tarkari lub piklami. W g\u00f3rskich regionach dodaje si\u0119 do ciasta troch\u0119 cynamonu lub kokosa, co nadaje mu wyj\u0105tkowego aromatu. Przygotowanie idealnego sel roti to prawdziwa sztuka. Starsze kobiety potrafi\u0105 nala\u0107 ciasto do oleju tak precyzyjnie, \u017ce powstaje niemal idealne ko\u0142o \u2013 bez u\u017cycia formy! W Nepalu m\u00f3wi si\u0119 nawet, \u017ce je\u015bli dziewczyna potrafi usma\u017cy\u0107 sel roti, jest gotowa do ma\u0142\u017ce\u0144stwa \u2013 bo symbolicznie oznacza to cierpliwo\u015b\u0107 i r\u00f3wnowag\u0119.<\/p>\n

Gundruk<\/strong><\/h3>\n

Gundruk to jedna z najstarszych i najbardziej charakterystycznych potraw Nepalu \u2013 kwa\u015bny przysmak powsta\u0142y z fermentowanych li\u015bci warzyw. Najcz\u0119\u015bciej u\u017cywa si\u0119 li\u015bci kapusty, gorczycy lub rzodkiewki, kt\u00f3re zostawia si\u0119 do fermentacji przez kilka dni, a potem suszy na s\u0142o\u0144cu. W efekcie powstaje aromatyczny, lekko kwaskowaty produkt, kt\u00f3ry mo\u017cna gotowa\u0107 z ziemniakami, cebul\u0105 i przyprawami.<\/p>\n

To nie tylko potrawa, ale i spos\u00f3b na przetrwanie zimy. W g\u00f3rskich regionach, gdzie \u015bwie\u017ce warzywa s\u0105 rzadko\u015bci\u0105, gundruk stanowi \u017ar\u00f3d\u0142o witamin i probiotyk\u00f3w. W wersji klasycznej podaje si\u0119 go jako zup\u0119 lub dodatek do ry\u017cu. Wed\u0142ug tradycji gundruk powsta\u0142 przypadkiem \u2013 podobno pewna kobieta zapomnia\u0142a o li\u015bciach kapusty, kt\u00f3re mia\u0142a wysuszy\u0107, i po kilku dniach odkry\u0142a, \u017ce nabra\u0142y nowego, wyj\u0105tkowego aromatu. Gdy ugotowa\u0142a je z przyprawami, okaza\u0142o si\u0119, \u017ce smakuj\u0105 jeszcze lepiej ni\u017c \u015bwie\u017ce. Gundruk jest dzi\u015b uznawany za \u201ekulinarny skarb\u201d Nepalu. W 2004 roku rz\u0105d wpisa\u0142 go na list\u0119 tradycyjnych produkt\u00f3w narodowych. M\u00f3wi si\u0119, \u017ce zapach susz\u0105cego si\u0119 gundruku to \u201ewo\u0144 nepalskiej jesieni\u201d \u2013 lekko kwa\u015bna, ciep\u0142a i pe\u0142na wspomnie\u0144 dzieci\u0144stwa.<\/p>\n

Newari khaja set<\/h3>\n

Newari khaja set to prawdziwa uczta, kt\u00f3ra wywodzi si\u0119 z kultury Newar\u00f3w \u2013 rdzennych mieszka\u0144c\u00f3w Doliny Kathmandu. To nie jedno danie, lecz ca\u0142a kompozycja smak\u00f3w: ry\u017cowy placek baji (zgnieciony, pra\u017cony ry\u017c), soczewicowe placki bara, pikantne mi\u0119so choila, gotowane jajka, sma\u017cone warzywa, pikle i chrupi\u0105ce przek\u0105ski. Khaja set serwuje si\u0119 na du\u017cych metalowych tacach i tradycyjnie podaje podczas \u015bwi\u0105t i uroczysto\u015bci. Ka\u017cdy sk\u0142adnik ma symboliczne znaczenie: baji oznacza pomy\u015blno\u015b\u0107, a choila \u2013 si\u0142\u0119 i odwag\u0119. Cz\u0119sto popija si\u0119 to winem ry\u017cowym aila, kt\u00f3re rozgrzewa i wspomaga trawienie. Legenda m\u00f3wi, \u017ce pierwsze khaja set przygotowano dla kr\u00f3la Jayaprakasha Malla w XIV wieku. Podobno w\u0142adca by\u0142 tak zachwycony r\u00f3\u017cnorodno\u015bci\u0105 smak\u00f3w, \u017ce nakaza\u0142 serwowa\u0107 ten zestaw podczas wszystkich ceremonii dworskich. W Kathmandu warto odwiedzi\u0107 dzielnic\u0119 Patan, gdzie w ma\u0142ych, rodzinnych restauracjach mo\u017cna spr\u00f3bowa\u0107 tego tradycyjnego zestawu, podawanego z u\u015bmiechem i histori\u0105 si\u0119gaj\u0105c\u0105 setek lat.<\/p>\n

\n\t<\/a>\t\t
\n\t\t
\n\t\t\t\"\"\t\t<\/div>\n\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\tPrzygoda w Himalajach\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\tNepal | Kathmandu, Pokhara, Annapurna, Centralny Nepal, Park Narodowy Chitwan\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n<\/div>\n\n

Dhido <\/strong><\/h3>\n

Dhido to jedno z najbardziej tradycyjnych da\u0144 Nepalu \u2013 pokarm prosty, syc\u0105cy i g\u0142\u0119boko zakorzeniony w historii g\u00f3rskich region\u00f3w. Przygotowuje si\u0119 go z m\u0105ki kukurydzianej, gryczanej lub j\u0119czmiennej, kt\u00f3r\u0105 miesza si\u0119 z wrz\u0105c\u0105 wod\u0105, a\u017c powstanie g\u0119sta, lepka masa o konsystencji polenty. Nie u\u017cywa si\u0119 \u017cadnych przypraw \u2013 jego si\u0142a tkwi w prostocie i naturalnym smaku zbo\u017ca. Dhido podaje si\u0119 gor\u0105ce, najcz\u0119\u015bciej z dalem (zup\u0105 z soczewicy), warzywnym curry, pikantnym sosem achar lub mas\u0142em klarowanym ghee. W wielu g\u00f3rskich domach jest podstaw\u0105 diety, szczeg\u00f3lnie tam, gdzie ry\u017c nie ro\u015bnie z powodu wysoko\u015bci. W przesz\u0142o\u015bci dhido by\u0142o jedzeniem pasterzy i rolnik\u00f3w \u2013 przygotowywano je w prostych, \u017celiwnych garnkach po dniu ci\u0119\u017ckiej pracy. Dzi\u015b jest traktowane jak narodowe dziedzictwo i coraz cz\u0119\u015bciej pojawia si\u0119 nawet w restauracjach w Katmandu, jako wyraz szacunku dla tradycji. Jedzenie dhido wymaga wprawy \u2013 zamiast \u0142y\u017cki u\u017cywa si\u0119 palc\u00f3w, formuj\u0105c ma\u0142e kuleczki i maczaj\u0105c je w sosach. W Himalajach m\u00f3wi si\u0119, \u017ce ten, kto zje dhido bez poparzenia j\u0119zyka, ma b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwo bog\u00f3w ognia. W regionie Mustang popularna jest jego wersja z dodatkiem sera z jaka, kt\u00f3ra ma wyj\u0105tkowy, dymny smak.<\/p>\n

Chatamari<\/strong><\/h3>\n

Cz\u0119sto nazywana \u201enepalsk\u0105 pizz\u0105\u201d, chatamari to chrupi\u0105cy placek z m\u0105ki ry\u017cowej, pochodz\u0105cy z kuchni Newar\u00f3w w Dolinie Kathmandu. Cho\u0107 wygl\u0105dem przypomina pizz\u0119, jej smak jest zupe\u0142nie inny \u2013 delikatny, lekko orzechowy, z aromatem przypraw typowych dla Nepalu. Ciasto przygotowuje si\u0119 z m\u0105ki ry\u017cowej i wody, a nast\u0119pnie sma\u017cy na cienki placek na gor\u0105cej patelni. Na wierzchu uk\u0142ada si\u0119 r\u00f3\u017cne dodatki: mielone mi\u0119so (najcz\u0119\u015bciej z kurczaka lub bawo\u0142a), jajko, cebul\u0119, pomidory, zielony groszek, kolendr\u0119 i przyprawy \u2013 imbir, chili i czosnek. Kiedy bia\u0142ko si\u0119 zetnie, a sp\u00f3d staje si\u0119 z\u0142ocisty i chrupi\u0105cy, chatamari jest gotowe do podania. Chatamari pierwotnie serwowano podczas \u015bwi\u0105t religijnych i ceremonii, zw\u0142aszcza dla go\u015bci honorowych. Uwa\u017cano j\u0105 za \u201eszlachetn\u0105 potraw\u0119\u201d, kt\u00f3r\u0105 nale\u017ca\u0142o przygotowa\u0107 z najwi\u0119ksz\u0105 staranno\u015bci\u0105. Dzi\u015b sta\u0142a si\u0119 popularnym ulicznym przysmakiem \u2013 sprzedawanym w ma\u0142ych, rodzinnych jad\u0142odajniach Kathmandu. Ka\u017cda wersja chatamari ma swoj\u0105 nazw\u0119: je\u015bli dodaje si\u0119 jajko, nazywa si\u0119 anda chatamari, a je\u015bli ser lub warzywa \u2013 vegetable chatamari. Wed\u0142ug newarskiej legendy placek ten by\u0142 niegdy\u015b ofiar\u0105 sk\u0142adn\u0105 bogom, by zapewni\u0107 p\u0142odno\u015b\u0107 i urodzaj \u2013 dlatego do dzi\u015b piecze si\u0119 go w okr\u0105g\u0142ym kszta\u0142cie, symbolizuj\u0105cym s\u0142o\u0144ce. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie chatamari \u0142\u0105czy tradycj\u0119 i nowoczesno\u015b\u0107 \u2013 to smak przesz\u0142o\u015bci w nowej, chrupi\u0105cej formie.<\/p>\n

Yomari<\/strong><\/h3>\n

W\u015br\u00f3d s\u0142odkich tradycji Nepalu Yomari zajmuje szczeg\u00f3lne miejsce \u2013 to deser pe\u0142en symboliki, przygotowywany g\u0142\u00f3wnie przez lud Newar\u00f3w podczas \u015bwi\u0119ta Yomari Punhi, kt\u00f3re przypada w czasie pe\u0142ni ksi\u0119\u017cyca w grudniu. Yomari to ma\u0142y, pod\u0142u\u017cny pier\u00f3g z ciasta ry\u017cowego, wype\u0142niony s\u0142odkim nadzieniem z chaku (br\u0105zowego cukru trzcinowego) i sezamu. Ciasto robi si\u0119 z kleistej m\u0105ki ry\u017cowej, formuje w kszta\u0142t \u0142\u00f3deczki z w\u0105skim czubkiem \u2013 przypominaj\u0105cym \u0142zy lub ziarno ry\u017cu \u2013 i gotuje na parze. Gdy ciep\u0142y chaku zaczyna si\u0119 topi\u0107, nadzienie staje si\u0119 p\u0142ynne i aromatyczne, tworz\u0105c niepowtarzalny smak: s\u0142odki, lekko dymny i orzechowy. Legenda g\u0142osi, \u017ce yomari powsta\u0142o w wiosce Panauti, gdy pewna para ma\u0142\u017conk\u00f3w upiek\u0142a nowe danie z m\u0105ki ry\u017cowej, by uczci\u0107 obfite zbiory. Bogini bogactwa Annapurna tak zachwyci\u0142a si\u0119 jego smakiem, \u017ce pob\u0142ogos\u0142awi\u0142a dom, obiecuj\u0105c pomy\u015blno\u015b\u0107 ka\u017cdemu, kto przygotuje yomari podczas pe\u0142ni ksi\u0119\u017cyca. Dzi\u015b yomari to nie tylko deser \u2013 to symbol wdzi\u0119czno\u015bci i duchowej r\u00f3wnowagi. W Nepalu dzieci cz\u0119sto pomagaj\u0105 przy jego formowaniu, wierz\u0105c, \u017ce im bardziej estetyczny kszta\u0142t pieroga, tym wi\u0119ksze szcz\u0119\u015bcie przyniesie rodzinie. W Dolinie Katmandu mo\u017cna znale\u017a\u0107 nowoczesne wersje yomari z czekolad\u0105 lub kokosem.<\/p>\n

Sukuti<\/strong><\/h3>\n

Na koniec \u2013 Sukuti, czyli suszone mi\u0119so, kt\u00f3re od wiek\u00f3w towarzyszy Nepalczykom w g\u00f3rskich w\u0119dr\u00f3wkach. To danie ma d\u0142ug\u0105 histori\u0119: zanim istnia\u0142y lod\u00f3wki, mi\u0119so konserwowano, wieszaj\u0105c je nad paleniskiem, gdzie przez kilka dni wysycha\u0142o i nabiera\u0142o dymnego aromatu. Najcz\u0119\u015bciej u\u017cywa si\u0119 mi\u0119sa bawolego, koziego lub jaka. Gotowy sukuti ma intensywny smak i tward\u0105 tekstur\u0119 \u2013 mo\u017cna go je\u015b\u0107 w postaci suszonej przek\u0105ski lub gotowa\u0107 w sosie. Najpopularniejsza wersja to sukuti ko achar, w kt\u00f3rej suszone mi\u0119so miesza si\u0119 z cebul\u0105, pomidorami, chili, imbirem i sokiem z limonki, tworz\u0105c pikantn\u0105, pe\u0142n\u0105 aromatu sa\u0142atk\u0119. W regionach wysokog\u00f3rskich sukuti to codzienny sk\u0142adnik diety \u2013 dzi\u0119ki niemu mieszka\u0144cy maj\u0105 zapas bia\u0142ka przez ca\u0142\u0105 zim\u0119. W\u015br\u00f3d pasterzy panuje przekonanie, \u017ce takie mi\u0119so chroni przed z\u0142ymi duchami zimy. Co ciekawe, w wielu g\u00f3rskich wioskach nadal suszy si\u0119 mi\u0119so w tradycyjny spos\u00f3b \u2013 nad ogniskiem, w chatkach z gliny, bez u\u017cycia \u017cadnych konserwant\u00f3w.<\/p>\n

Wed\u0142ug jednej z legend pierwsze sukuti powsta\u0142o przez przypadek, gdy my\u015bliwi wracaj\u0105c z polowania zapomnieli mi\u0119sa nad ogniskiem \u2013 po kilku dniach odkryli, \u017ce mimo wysuszenia wci\u0105\u017c smakuje doskonale. Od tej pory to danie sta\u0142o si\u0119 symbolem praktyczno\u015bci i odporno\u015bci Nepalczyk\u00f3w. Dzi\u015b sukuti podaje si\u0119 cz\u0119sto z rakshi \u2013 domowym alkoholem ry\u017cowym \u2013 i jest ulubion\u0105 przek\u0105sk\u0105 w nepalskich domach i g\u00f3rskich tawernach.<\/p>\n

Kuchnia nepalska nie pr\u00f3buje konkurowa\u0107 z s\u0105siadami ani zaskakiwa\u0107 turyst\u00f3w. Jej si\u0142a tkwi w konsekwencji \u2013 w prostych sk\u0142adnikach, powtarzalnych recepturach i szacunku do lokalnych tradycji. To jedzenie, kt\u00f3re spe\u0142nia swoj\u0105 podstawow\u0105 funkcj\u0119: syci, daje energi\u0119 i \u0142\u0105czy ludzi przy stole. Je\u015bli szukacie kuchni bez zb\u0119dnych udziwnie\u0144, opartej na codziennych nawykach i zdrowym rozs\u0105dku, Nepal pokazuje, \u017ce prostota nadal ma warto\u015b\u0107.<\/p>\n

Planuj\u0105c wyjazd do Azji, wiele os\u00f3b zaczyna od researchu takich kwestii jak pogoda Nepalu<\/a> \u2013 czyli kiedy najlepiej jecha\u0107, \u017ceby trafi\u0107 na dobre warunki trekkingowe i czyste widoki na Himalaje \u2013 oraz jakie s\u0105 najciekawsze atrakcje Nepalu<\/a>, od \u015bwi\u0105ty\u0144 Katmandu po szlaki prowadz\u0105ce w stron\u0119 Everestu. R\u00f3wnie wa\u017cne s\u0105 kwestie praktyczne: warto wcze\u015bniej sprawdzi\u0107 hotele w Nepalu<\/a>, bo standard nocleg\u00f3w potrafi si\u0119 bardzo r\u00f3\u017cni\u0107 mi\u0119dzy du\u017cymi miastami a mniejszymi miejscowo\u015bciami g\u00f3rskimi. Przy planowaniu bud\u017cetu i logistyki dobrze te\u017c wiedzie\u0107, jaki jest czas lotu do Nepalu w zale\u017cno\u015bci od wybranego po\u0142\u0105czenia i liczby przesiadek. Przed podr\u00f3\u017c\u0105 trzeba te\u017c zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na bezpiecze\u0144stwo w Nepalu<\/a>, czyli jak porusza\u0107 si\u0119 rozs\u0105dnie w miastach i w g\u00f3rach, oraz sprawdzi\u0107 aktualne szczepienia w Nepalu<\/a> zalecane dla podr\u00f3\u017cnych, zw\u0142aszcza je\u015bli planujesz d\u0142u\u017cszy pobyt albo wycieczki poza g\u0142\u00f3wne trasy.<\/p>","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"excerpt":{"rendered":"

Co zjecie w Nepalu? Przede wszystkim prosto i lokalnie. Kuchnia nepalska opiera si\u0119 na produktach dost\u0119pnych w danym regionie \u2013 ry\u017cu, soczewicy, warzywach i przyprawach. To kuchnia codzienna, praktyczna i ma\u0142o przetworzona. Dominuj\u0105cym daniem jest dal bhat \u2013 ry\u017c z zup\u0105 z soczewicy, warzywami i sosem achaar. W wi\u0119kszo\u015bci dom\u00f3w to podstawowy posi\u0142ek, spo\u017cywany dwa […]<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"author":19,"featured_media":10779,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[6,15],"tags":[1557,1558,1559],"class_list":["post-10773","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-inspiracje-podroznicze","category-kuchnia","tag-kuchnia-nepalska","tag-nepal-jedzenie","tag-nepal-kuchnia"],"yoast_head":"\nKuchnia nepalska \u2013 czego warto spr\u00f3bowa\u0107? Najciekawsze potrawy \u2013 Planet Escape<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Odkryj fascynuj\u0105ce dania kuchni nepalskiej. Najlepsze potrawy warte spr\u00f3bowania! Zorganizuj niezapomnian\u0105 podr\u00f3\u017c po smakach Nepalu z Planet Escape!\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Kuchnia nepalska \u2013 czego warto spr\u00f3bowa\u0107? Najciekawsze potrawy \u2013 Planet Escape\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Odkryj fascynuj\u0105ce dania kuchni nepalskiej. Najlepsze potrawy warte spr\u00f3bowania! Zorganizuj niezapomnian\u0105 podr\u00f3\u017c po smakach Nepalu z Planet Escape!\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Blog Podr\u00f3\u017cniczy Planet Escape\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-10-28T10:55:50+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-10-31T12:46:27+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/\/app\/uploads\/2025\/10\/Nepal_Kuchnia_Featured.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"730\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Agnieszka Spiechowicz\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Agnieszka Spiechowicz\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"19 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/\"},\"author\":{\"name\":\"Agnieszka Spiechowicz\",\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/#\/schema\/person\/ecda89c3c25725c39d8b299b4b055b26\"},\"headline\":\"Kuchnia nepalska \u2013 czego warto spr\u00f3bowa\u0107?\",\"datePublished\":\"2025-10-28T10:55:50+00:00\",\"dateModified\":\"2025-10-31T12:46:27+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/\"},\"wordCount\":5036,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/\/app\/uploads\/2025\/10\/Nepal_Kuchnia_Featured.jpg\",\"keywords\":[\"kuchnia nepalska\",\"nepal jedzenie\",\"nepal kuchnia\"],\"articleSection\":[\"Inspiracje podr\u00f3\u017cnicze\",\"Kuchnia\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/\",\"url\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/\",\"name\":\"Kuchnia nepalska \u2013 czego warto spr\u00f3bowa\u0107? Najciekawsze potrawy \u2013 Planet Escape\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/\/app\/uploads\/2025\/10\/Nepal_Kuchnia_Featured.jpg\",\"datePublished\":\"2025-10-28T10:55:50+00:00\",\"dateModified\":\"2025-10-31T12:46:27+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/#\/schema\/person\/ecda89c3c25725c39d8b299b4b055b26\"},\"description\":\"Odkryj fascynuj\u0105ce dania kuchni nepalskiej. Najlepsze potrawy warte spr\u00f3bowania! Zorganizuj niezapomnian\u0105 podr\u00f3\u017c po smakach Nepalu z Planet Escape!\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/\/app\/uploads\/2025\/10\/Nepal_Kuchnia_Featured.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/\/app\/uploads\/2025\/10\/Nepal_Kuchnia_Featured.jpg\",\"width\":1920,\"height\":730},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Kuchnia nepalska \u2013 czego warto spr\u00f3bowa\u0107?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/\",\"name\":\"Blog Podr\u00f3\u017cniczy Planet Escape\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/#\/schema\/person\/ecda89c3c25725c39d8b299b4b055b26\",\"name\":\"Agnieszka Spiechowicz\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5f50805722609c92dcb2167f152c3911?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5f50805722609c92dcb2167f152c3911?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Agnieszka Spiechowicz\"},\"description\":\"Zwariowana wariatka o pozytywnym usposobieniu, zagrzebana w ksi\u0105\u017ckach mi\u0142o\u015bniczka kot\u00f3w, k\u0105pieli w przer\u0119blu i d\u0142ugich w\u0119dr\u00f3wek po beskidzkich szlakach. Gdy wystawi nos z lektury i akurat nie wyrusza na w\u0142\u00f3cz\u0119g\u0119, lubi zg\u0142\u0119bia\u0107 tajniki zielarstwa, projektowa\u0107 ksi\u0105\u017cki i eksperymentowa\u0107 z fotografi\u0105. W Planet Escape wype\u0142nia zawarto\u015bci\u0105 niezliczone strony przewodnik\u00f3w, wci\u0105\u017c wyd\u0142u\u017caj\u0105c list\u0119 kraj\u00f3w do odwiedzenia \u2013 w ko\u0144cu, wed\u0142ug \u015bw. Augustyna, \u201e\u015bwiat jest ksi\u0105\u017ck\u0105 i ci, kt\u00f3rzy nie podr\u00f3\u017cuj\u0105, czytaj\u0105 tylko jedn\u0105 stron\u0119\\\".\",\"url\":\"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/author\/aga\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Kuchnia nepalska \u2013 czego warto spr\u00f3bowa\u0107? Najciekawsze potrawy \u2013 Planet Escape","description":"Odkryj fascynuj\u0105ce dania kuchni nepalskiej. Najlepsze potrawy warte spr\u00f3bowania! Zorganizuj niezapomnian\u0105 podr\u00f3\u017c po smakach Nepalu z Planet Escape!","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Kuchnia nepalska \u2013 czego warto spr\u00f3bowa\u0107? Najciekawsze potrawy \u2013 Planet Escape","og_description":"Odkryj fascynuj\u0105ce dania kuchni nepalskiej. Najlepsze potrawy warte spr\u00f3bowania! Zorganizuj niezapomnian\u0105 podr\u00f3\u017c po smakach Nepalu z Planet Escape!","og_url":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/","og_site_name":"Blog Podr\u00f3\u017cniczy Planet Escape","article_published_time":"2025-10-28T10:55:50+00:00","article_modified_time":"2025-10-31T12:46:27+00:00","og_image":[{"width":1920,"height":730,"url":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/\/app\/uploads\/2025\/10\/Nepal_Kuchnia_Featured.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Agnieszka Spiechowicz","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Agnieszka Spiechowicz","Est. reading time":"19 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/"},"author":{"name":"Agnieszka Spiechowicz","@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/#\/schema\/person\/ecda89c3c25725c39d8b299b4b055b26"},"headline":"Kuchnia nepalska \u2013 czego warto spr\u00f3bowa\u0107?","datePublished":"2025-10-28T10:55:50+00:00","dateModified":"2025-10-31T12:46:27+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/"},"wordCount":5036,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/\/app\/uploads\/2025\/10\/Nepal_Kuchnia_Featured.jpg","keywords":["kuchnia nepalska","nepal jedzenie","nepal kuchnia"],"articleSection":["Inspiracje podr\u00f3\u017cnicze","Kuchnia"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/","url":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/","name":"Kuchnia nepalska \u2013 czego warto spr\u00f3bowa\u0107? Najciekawsze potrawy \u2013 Planet Escape","isPartOf":{"@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/\/app\/uploads\/2025\/10\/Nepal_Kuchnia_Featured.jpg","datePublished":"2025-10-28T10:55:50+00:00","dateModified":"2025-10-31T12:46:27+00:00","author":{"@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/#\/schema\/person\/ecda89c3c25725c39d8b299b4b055b26"},"description":"Odkryj fascynuj\u0105ce dania kuchni nepalskiej. Najlepsze potrawy warte spr\u00f3bowania! Zorganizuj niezapomnian\u0105 podr\u00f3\u017c po smakach Nepalu z Planet Escape!","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#primaryimage","url":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/\/app\/uploads\/2025\/10\/Nepal_Kuchnia_Featured.jpg","contentUrl":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/\/app\/uploads\/2025\/10\/Nepal_Kuchnia_Featured.jpg","width":1920,"height":730},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/kuchnia-nepalska-czego-warto-sprobowac\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Kuchnia nepalska \u2013 czego warto spr\u00f3bowa\u0107?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/#website","url":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/","name":"Blog Podr\u00f3\u017cniczy Planet Escape","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/#\/schema\/person\/ecda89c3c25725c39d8b299b4b055b26","name":"Agnieszka Spiechowicz","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5f50805722609c92dcb2167f152c3911?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5f50805722609c92dcb2167f152c3911?s=96&d=mm&r=g","caption":"Agnieszka Spiechowicz"},"description":"Zwariowana wariatka o pozytywnym usposobieniu, zagrzebana w ksi\u0105\u017ckach mi\u0142o\u015bniczka kot\u00f3w, k\u0105pieli w przer\u0119blu i d\u0142ugich w\u0119dr\u00f3wek po beskidzkich szlakach. Gdy wystawi nos z lektury i akurat nie wyrusza na w\u0142\u00f3cz\u0119g\u0119, lubi zg\u0142\u0119bia\u0107 tajniki zielarstwa, projektowa\u0107 ksi\u0105\u017cki i eksperymentowa\u0107 z fotografi\u0105. W Planet Escape wype\u0142nia zawarto\u015bci\u0105 niezliczone strony przewodnik\u00f3w, wci\u0105\u017c wyd\u0142u\u017caj\u0105c list\u0119 kraj\u00f3w do odwiedzenia \u2013 w ko\u0144cu, wed\u0142ug \u015bw. Augustyna, \u201e\u015bwiat jest ksi\u0105\u017ck\u0105 i ci, kt\u00f3rzy nie podr\u00f3\u017cuj\u0105, czytaj\u0105 tylko jedn\u0105 stron\u0119\".","url":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/author\/aga\/"}]}},"gt_translate_keys":[{"key":"link","format":"url"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10773","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/19"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10773"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10773\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10808,"href":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10773\/revisions\/10808"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10779"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10773"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10773"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/planetescape.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10773"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}